Kampania „Odzyskaj. Korzystaj”, czyli o możliwościach recyklingu porcelany

17 grudnia 2014

„Odzyskaj. Korzystaj” to wspólny projekt Miasta Poznań i Concordii Design, którego celem jest stworzenie gadżetów reklamowych dla jednej z poznańskich spalarni śmieci. Wybrane na podstawie portfolio grupy młodych projektantów dostały propozycję opracowania obiektu w oparciu o trzy typy materiałów: tkaninę, papier i ceramikę. Podczas warsztatów w poznańskiej Concordii (16-17.12) studenci mieli okazję poznać właściwości każdego z nich dzięki przekazanej wiedzy i wsparciu swoich tutorów.  Wiedzę o tkaninach przekazała Małgorzata Bernady, kurator pierwszego w Polsce festiwalu tkanin.  Bartosz Krūger, właściciel drukarni wprowadził studentów w tajniki papieru, zaś Marek Cecuła opowiedział o możliwościach recyklingowych porcelany.

Niepotrzebne nikomu rzeczy niespodziewanie mogą nabrać wartości, gdy poddane procesowi analizy i twórczego przekształcenia, zyskują nowa skórę, przeznaczenie oraz nowe zastosowanie w życiu codziennym. Poprzez proces recyklingu dajemy drugą szansę istnienia zużytemu przedmiotowi wpływając przez to, w sposób  bezpośredni, na kondycję środowiska naturalnego.

Pojęcie odpadu przemysłowego jest pojęciem szerokim i względnym. Ta względność szczególnie mocno dotyczy odpadów porcelanowych.  Proces produkcji porcelany związany jest z bardzo dużą ilością przeróżnych odpadów.  Wśród nich są odpady z najlepszego gatunku porcelany, których jedyną skazą może być brak znaku spodniego na obiekcie. W porcelanie występuje również drugi gatunek, który określa obiekty z małymi wadami jak nierównomiernie rozprowadzone szkliwo czy brak gładkich brzegów. Porcelanowy złom jest zatem różnorodny:  stłuczka wypalonej i szkliwionej porcelany (niewielkie fragmenty obiektów), źle wykończone naczynia lub naczynia rozbite (filiżanka bez ucha, które odpadło przy wypale).

Porcelanowy złom jest przeważnie tłuczony i złomowany. Z racji twardości tego materiału (wypalany do temp. 1380 C!) jego przemiał na jakikolwiek granulat jest bardzo drogi i nieekonomiczny. Mamy więc do czynienia z tak zwanym białym złomem, z którym na pierwszy rzut oka niewiele można zrobić. Masa takiego odpadu stanowi poważne zanieczyszczenie środowiska naturalnego. Recyklingowanie odpadów porcelanowych jest zatem ważnym zadaniem, który należy podjąć.

Praca z odpadem ceramicznym nie należy do najłatwiejszych. Materiał ten jest wymagający: twardy i mało plastyczny. Uwzględniając jednak możliwości jakie niesie użycie kalek z dekoracją oraz spajanie obiektów w dodatkowym wypale lub/i klejenie na zimno,  jak również inwencję twórczą projektantów mogą zostać powołane do życia nowe, dobre i ciekawe formy.

O wynikach prac grup projektowych usłyszymy wiosną 2015.